Главная

Главная

«OilTrack» мұнай өнімдерін есепке алу сервисі (бұдан әрі – Сервис) 2011 жылғы 20 шілдедегі «Мұнай өнімдерінің жекелеген түрлерінің өндірісін және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» Қазақстан Республикасының Заңын іске асыру мақсатында әзірленді. Бұл сервис бензин, авиациялық және дизель отыны, мазут, жол битумы сияқты мұнай өнімдерінің жекелеген түрлерінің өндірісі мен айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыру үшін арналған.

Қолжетімділік

Мұнай өнімдерінің өндірісі мен айналымы саласындағы бақылау есептеу құралдарының деректер операторы болып айқындалған «Ақпараттық-есептеу орталығы» акционерлік қоғамы (бұдан әрі – Оператор) тарапынан Қазақстан Республикасының Қаржы министрінің 2024 жылғы 20 ақпандағы № 91 бұйрығына сәйкес үш пайдаланушы санатына қызмет көрсетіледі:
• Жеке тұлғаларға – тегін негізде. Сервиске кіру үшін авторизация талап етілмейді және олар мұнай өнімдерінің жекелеген түрлерінің өндірісі мен айналымы саласындағы анықтамалық және статистикалық ақпаратпен таныса алады;
• Уәкілетті мемлекеттік органдардың қызметкерлеріне (ҚР Энергетика министрлігі, сондай-ақ ҚР Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті және оның аумақтық бөлімшелері) – жазбаша өтініш негізінде, Оператор мен уәкілетті орган арасында жыл сайын жасалатын мемлекеттік сатып алу шарттары аясында көрсетіледі;
• Мұнай өнімдерінің жекелеген түрлерінің өндірісі мен айналымы нарығы субъектілеріне (кез келген заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлерге) – ақылы негізде, Сервис деректеріне үздіксіз қолжетімділікті қамтамасыз ету үшін.

Сервиске қолжетімділікті алу үшін Оператор қызметтерінің құнын Баға прейскурантына сәйкес төлеу және Пайдаланушылық келісімге қосылу туралы өтінімге ЭЦҚ* арқылы қол қою қажет.

* ЭЦҚ – заңды тұлғаларға арналған Қазақстанның Ұлттық куәландырушы орталығы беретін электрондық цифрлық қолтаңба.

Топ 10 сұрақ

«OilTrack» мұнай өнімдерін есепке алу сервисіне КПУ-ды қосу/қайта қосу үшін Qoldau.kz веб-порталында келесі алгоритмді орындау қажет:

1) Сервис ішінде ЭЦҚ арқылы пайдаланушылық келісімге қол қою;

2) Жеке кабинет арқылы өндіріс объектілері туралы деректерді цифрлау (редакциялау) және электрондық токенді (электрондық кілттің баламасы) алу үшін өтінім беру, ол КПУ-ды Сервиске «OilTrack» қосу және деректерді жіберу кезінде ашық API арқылы пайдаланылады (субъектіні редакциялау және токен алу бойынша бейненұсқаулық Порталда орналастырылған: https://oil.qoldau.kz/kaz/start);

3) сіздің IT-маманыңыздың API-Сервиске қосылуы (бейненұсқаулық Порталда орналастырылған: https://oil.qoldau.kz/kaz/start)


Сізге "Субъектіні редакциялау" функционалын пайдалану қажет. "Өндіріс объектілері" қадамында қазір жоқ ЖМҚС бойынша "Редакциялау" батырмасын басып, мәртебесін "Белсенді емес" деп көрсетуге болады. Дәл сол сияқты "Резервуарлар", "Датчиктер" қадамдарында да қолданылады. Барлық қадамдардан өткеннен кейін, субъектіні редакциялау туралы бұйрыққа ЭЦҚ арқылы қол қойып, модератор тарапынан осы бұйрықтың келісімін күту қажет. Бұйрық келісілген соң, объектілердің мәртебесі "Белсенді емес" болып өзгереді.


Бұл жағдайда "НИТ" АҚ-пен келісімшарттың жоқтығы туралы еркін түрде жасалған анықтаманың сканын, себебін көрсете отырып, тіркеу қажет. Анықтама ұйым басшысы қол қойған және мөрмен расталған болуы тиіс.


Деректердің шықпай қалуының ықтимал себептерінің бірі бұрынғы КПУ операторы – «Ұлттық ақпараттық технологиялар» АҚ әзірлеген «Агент» БҚ-ның істен шығуы болуы мүмкін. Аталған БҚ-ны жаңа Оператор («Ақпараттық-есептік орталығы» АҚ) сүйемелдемейтінін ескере отырып, Оператор тарапынан КПУ-дан деректерді Оператордың серверлеріне жіберуді қамтамасыз ететін арнайы API-сервис әзірленді. КПУ-ды Сервиске қосу/қайта қосу үшін келесі алгоритмді орындау қажет:

1) Сервис ішінде ЭЦҚ арқылы пайдаланушылық келісімге қол қою;

2) Жеке кабинет арқылы өндіріс объектілері туралы деректерді цифрлау (редакциялау) және электрондық токенді (электрондық кілттің баламасы) алу үшін өтінім беру. Бұл токен КПУ-ды «OilTrack» Сервисіне қосу және деректерді ашық API арқылы беру кезінде пайдаланылады (субъектіні редакциялау және токен алу бойынша бейненұсқаулық Порталда орналастырылған: https://oil.qoldau.kz/kaz/start);

3) сіздің IT-маманыңыздың API-Сервиске қосылуы (бейненұсқаулық Порталда орналастырылған: https://oil.qoldau.kz/kaz/start).


Мұнай базасының иесі келесі әрекеттер алгоритмін сақтауы қажет:

1. Ұлттық куәландырушы орталықтан берілген электрондық цифрлық қолтаңба (ЭЦҚ) арқылы Порталда жалпы тәртіппен тіркеуден өту;

2. Өзінің жалға алушыларына Порталда тіркеуден өту және Сервис ішінде пайдаланушылық келісімге қол қою қажеттілігі туралы хабарлау. Одан кейін жалға алушылар «Субъектіні редакциялау» функционалын пайдаланып, «Өндіріс объектілері» қадамында иесінің БСН-ін көрсетуі тиіс (субъектіні редакциялау бойынша бейне нұсқаулық Порталда орналастырылған). Субъектіні редакциялау туралы бұйрық Сервис модераторы тарапынан келісілгеннен кейін, иесі Сервиске кірген кезде автоматты түрде «Объект иесі» кабинеті бейнеленеді (пайдаланушылық келісімге қол қойылмайды). Осылайша, мұнай базасының иесі Сервиске «объект иесі» ретінде кірген кезде жалға алушылардың ЕҚҚ деректерін пайдаланушылық келісімге қол қоймай-ақ қадағалай алады.


Жанармай түрін ауыстыру кезінде бақылау субъектісінің дербес компьютеріне КПУ жеткізушісі орнататын сервис бағдарламалық қамтылымында конфигурация баптауларына тиісті түзету енгізу қажет. Егер өзгерістер енгізілгеннен кейін де КПУ-дан деректер қате берілетін болса, мәселе «Агент» бағдарламасында болуы мүмкін. Сонымен қатар, «Агентті» орнату және баптаумен бұрын «НИТ» АҚ айналысқанын (яғни, бұл олардың бағдарламалық өнімі екенін) ескере отырып, қазіргі оператордың («АЕО» АҚ) бүгінгі таңда бұл «Агент» бағдарламасын сүйемелдеуге мүмкіндігі жоқ. Осыған байланысты КПУ-дан деректерді беру бойынша жаңа тетікке – API-сервиске қосылу проблемаларды, оның ішінде жанармай түрлерін ауыстыруға байланысты мәселелерді де болдырмайды.


Тіркеу код адресі (бұдан әрі – РКА) – бұл «Мекенжай тіркелімі» ақпараттық жүйесі қалыптастыратын жылжымайтын мүлік объектісінің бірегей мекенжай коды. РКА 16 саннан тұрады. Сіз өзіңіздің РКА кодыңызды мына сілтеме арқылы мемлекеттік қызметке тапсырыс беру арқылы көшіріп ала аласыз: https://egov.kz/cms/kaz/services/pass668_mir


API-Сервиске қосылу бойынша сұрақтар туындаған жағдайда IT-маман әзірлеушілерге арналған Telegram тобына қосылуы қажет. Ол үшін info@qoldau.kz электрондық поштасына әзірлеушіңіздің аты-жөні мен телефон нөмірін көрсетіп хат жолдау қажет, содан кейін әзірлеушілерге арналған Telegram тобына қосылады.


Мұнай базасын Сервиске қосу үшін мұнай өнімдері нарығының субъектісі келесі алгоритмді орындауы қажет:

1. Жеке кабинетте «Субъектіні редакциялау» функционалын пайдалану. «Өндіріс объектілері» қадамында жаңа объектіні мұнай базасы ретінде қосып, талап етілетін өрістерді толтыру. Барлық қадамдар толтырылғаннан кейін бұйрықты Сервис модераторына келісімге жіберу;

2. «OilTrack» Сервисіне КПУ қосу және деректерді ашық API арқылы жіберу үшін пайдаланылатын электрондық токенді (электрондық кілттің баламасы) алу үшін өтінім беру;

3. IT-маманың танысуы:

- «Агент» бағдарламалық қамтылымымен (GitHub-та орналастырылған; сілтеме: https://oil.qoldau.kz/kaz/dev-docs);
- ашық API-мен (интеграциялық сервис) және алынған токенді пайдалана отырып, КПУ-ды ашық API арқылы өздігінен қосу.
Сонымен қатар ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету мақсатында API-интерфейсіне деректер жіберілетін компьютерде барлық кіріс трафигін жабу және шығыс трафигін тек API-интерфейске ғана рұқсат ету ұсынылады;
API-Сервиске қосылу бойынша сұрақтар туындаған жағдайда IT-маман әзірлеушілерге арналған Telegram тобына қосылуы тиіс. Ол үшін info@qoldau.kz электрондық поштасына әзірлеушіңіздің аты-жөні мен телефон нөмірін көрсетіп хат жіберу қажет, содан кейін әзірлеушілерге арналған Telegram тобына қосылады.


Қазақстан Республикасының «Мұнай өнімдерінің жекелеген түрлерін өндіруді және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» Заңының (бұдан әрі – Заң) 19-бабының 3-тармағының 1) тармақшасына сәйкес мұнай өнімдерін өткізу, жөнелту және (немесе) тасымалдау, айдау мұнай өнімдерін бақылау есепке алу аспаптары арқылы міндетті түрде өткізу арқылы жүзеге асырылады, соның ішінде резервуарлардан – мұнай өнімдерін өндірушілермен, мұнай жеткізушілермен, мұнай өнімдерінің көтерме жеткізушілерімен, импорттаушылармен, мұнай өнімдерін бөлшек сатушылармен.

Заңның 19-бабы 3-тармағының бесінші бөлігінде мұнай өнімдерін өткізу, жөнелту және (немесе) тасымалдау, сондай-ақ мұнай өнімдерін айдау мұнай өнімдері базаларынан бақылау есепке алу аспаптарын қолданбай жүзеге асырылатыны, алайда мұнай өнімдерін мұнай базаларының резервуарларында сақтау міндетті түрде бақылау есепке алу аспаптарымен жабдықталатыны белгіленген.

Жоғарыда баяндалғанды ескере отырып, Компания мұнай базаларының иесі ретінде аталған мұнай базаларының резервуарларын бақылау есепке алу аспаптарымен жабдықтауды қамтамасыз етеді, ал КПУ-дан деректерді Қоғамға (Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2024 жылғы 20 ақпандағы № 91 бұйрығына сәйкес мұнай өнімдерін өндіру және айналымы саласындағы КПУ деректерінің операторы) мұнай базасының жалға алушысы жолдауы тиіс деп есептейміз.

Бейненұсқаулықтар

Құқықтық база


©
7